Als uitvaartverzorgster kom ik bij heel veel verschillende mensen thuis. En iedere keer stap ik eigenlijk een ander leven binnen.
Voor mij is dit een vak waarin geen enkele dag hetzelfde is, simpelweg omdat geen mens hetzelfde is. Wat mij meer is gaan opvallen, is dat de verschillen tussen mensen op zo’n moment eigenlijk helemaal niet zo belangrijk meer zijn.

Ik kom over de vloer bij mensen uit alle lagen van de samenleving. Jong en oud, rijk en arm, hoogopgeleid of praktisch geschoold. Iedereen heeft een eigen achtergrond, overtuiging en levensverhaal. Maar er is één moment waarop al die verschillen direct naar de achtergrond verdwijnen: wanneer het leven eindigt. De dood maakt ons allemaal weer gelijk en kwetsbaar.

Ik leer iemand vaak pas kennen als hij er niet meer is. Dat klinkt misschien vreemd, maar zo voelt het soms wel. Ik ontmoet iemand niet meer zelf. Ik leer hem of haar kennen door de verhalen van de mensen die achterblijven. En juist die verhalen vind ik zo bijzonder. Tussen het regelen door komt er ondertussen steeds meer van iemand naar boven.
“Hij moest altijd alles zelf doen.” 
“Ze kon echt geen nee zeggen als iemand haar iets vroeg.”
“Mijn vader was gek op zijn tuin.”
“Mijn moeder zette iedere ochtend precies om zeven uur de radio aan.”

En voor je het weet, gaat het niet meer alleen over de uitvaart. Dan hebben we het over een leven. Dat vind ik een van de mooiste kanten van mijn werk. Niet alleen weten wie iemand was, maar ook ontdekken wat iemand voor anderen betekende. Een klein verhaal over een dagelijkse gewoonte, een bijzondere hobby of iets waar iemand altijd om bekendstond, kan soms de basis zijn voor een heel persoonlijk afscheid.

Tijdens mijn werk zie ik ook hoe betrekkelijk een maatschappelijke positie uiteindelijk is. Of iemand nu directeur, arts, schoonmaker of vrijwilliger was: aan het einde van het leven vallen die titels weg. Wat uiteindelijk telt, is niet welke positie iemand had, maar hoe diegene heeft geleefd en wat hij of zij voor anderen heeft betekend.
Aan het einde van een leven vertellen nabestaanden me zelden over diploma’s of financiële successen. Ze vertellen me over de liefde, de warmte, de humor en de momenten die ze samen hebben gedeeld. Over iemand die altijd klaarstond. Over een moeder die iedereen bij elkaar hield. Over een vader die misschien niet zo gemakkelijk over zijn gevoelens praatte, maar op wie je altijd kon rekenen. Over een vriend die altijd luisterde. Dat zijn de verhalen die bij blijven.

Uiteindelijk zijn we allemaal gewoon mens, met onze eigen dromen, angsten en geliefden.  We leiden allemaal ons eigen leven en vinden onderweg van alles belangrijk. Maar wanneer het leven eindigt, blijken de dingen die ons in het dagelijks leven zo verschillend maken er helemaal niet meer toe te doen.

Dan gaat het vooral over de mensen die we achterlaten. Over de herinneringen die er zijn. En over de betekenis die we voor elkaar hebben gehad.

Misschien is dat wel wat de dood ons laat zien. Dat we uiteindelijk allemaal gelijk zijn.
Zonder veel poeha…

Gertie de Swart